ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ “ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਚੁਣੌਤੀਆਂ“ ਵਿਸ਼ੇ ਤੇ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਲੈਕਚਰ

ਪਟਿਆਲਾ 15 ਫਰਵਰੀ (ਮਧੂਸਾਰ ਬਿਊਰੋ) “ਕੜਵਾਹਟ ਜਾਂ ਯੁੱਧ ਦੀ ਸੋਚ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੰਢਣਸਾਰ ਅਤੇ ਸਦਭਾਵਨਾਪੂਰਨ ਸੰਬੰਧ, ਜੋ ਸਿੱਧੇ, ਅਸਿੱਧੇ ਜਾਂ ਠੰਢੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ, ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਮੁੱਚੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਾਈਸ-ਚਾਂਸਲਰ, ਡਾ. ਬੀ.ਐਸ. ਘੁੰਮਣ ਨੇ ਅੱਜ ਇਥੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸੈਨੇਟ ਹਾਲ ਵਿੱਚ “ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਚੁਣੌਤੀਆਂ“ ਵਿਸ਼ੇ ਤੇ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਲੈਕਚਰ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਲੋਅ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਸ਼ਬਦ ਸਾਂਝੇ ਕਰਦਿਆਂ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੇ।

ਡਾ. ਘੁੰਮਣ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਰਕ ਵਰਗੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਅਤੇ ਸਮੁੱਚੇ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਹੱਦੀ ਰਾਜ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਖੇਤਰੀ ਅਮਨ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਉਲਟ ਬਹੁਤ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਉਠਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਮਿੱਤਰਤਾ ਵਾਲੇ ਸਬੰਧ ਕਾਇਮ ਕਰ ਲਏ ਹਨ। ਡਾ. ਘੁੰਮਣ ਨੇ ਹੋਰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਵੀ ਚੀਨ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਆਰਥਿਕ ਆਧਾਰ ਨੂੰ ਚੌੜਾ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟਲ ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਐਂਡ ਇਨੋਵੇਸ਼ਨ ਸਟੱਡੀਜ਼ (ਸੀਡੀਈਆਈਐਸ) ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧਿਐਨ ਵਿਭਾਗ ਦੁਆਰਾ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਇਹ ਲੈਕਚਰ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਚੇਅਰ ਆਫ ਐਕਸੀਲੈਂਸ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਜਨਰਲ ਕੇ.ਜੇ. ਸਿੰਘ (ਸੇਵਾਮੁਕਤ) ਵਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਸ਼ਕਤੀਆਂ, ਚੁਣੌਤੀਆਂ, ਮੌਕਿਆਂ ਅਤੇ ਧਮਕੀ ਵਰਗੇ ਤੱਤਾਂ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਦਿਆਂ, ਜਨਰਲ ਕੇ.ਜੇ. ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਸਮੇਂ ਚੀਨ ਦੀ ਮੰਦੀ, ਭਾਰਤ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ‘ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਾਰਵਾਈ’ ਕਰਨ ਦਾ ਸੁਨਹਿਰੀ ਮੌਕਾ ਹੈ। ਇੰਡੀਆ-ਭਾਰਤ ਬੇਜੋੜ, ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਮੁੱਦਿਆਂ ਤੇ ਕੌਮੀ ਸਹਿਮਤੀ ਦੀ ਘਾਟ, ਅਤਿ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਅੰਤਰ-ਰਾਜੀ ਝਗੜੇ, ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ, ਅਨਿਯਮਿਤ ਕੂਟਨੀਤੀ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਖਤਰਿਆਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੱਥ ਹਨ।
ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਸੀਡੀਈਆਈਐਸ ਦੇ ਮੁਖੀ ਡਾ: ਲਖਵਿੰਦਰ ਗਿੱਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਮੀਕਰਣ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਦਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਇਕੋ ਸਮੇਂ ਦੇ ਇਕਲੌਤੇ ਮਸਲਿਆਂ ‘ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਬਹੁ-ਕੋਣਾਂ ਤੋਂ ਸਮਝਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।